Ιόνιο και Νότιο Αιγαίο αποκτούν καθεστώς υψηλής προστασίας – Τι ανακοίνωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης
Με μια ιστορική πρωτοβουλία, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε τη δημιουργία δύο νέων Εθνικών Θαλάσσιων Πάρκων, σε Ιόνιο και Νότιο Αιγαίο, καλύπτοντας συνολικά περίπου 27.500 τετραγωνικά χιλιόμετρα θαλάσσιας έκτασης.
Η κίνηση αυτή τοποθετεί την Ελλάδα στην πρωτοπορία της θαλάσσιας προστασίας στη Μεσόγειο, στο πλαίσιο της στρατηγικής για την «γαλάζια μετάβαση».
Οι περιοχές που εντάσσονται στην προστασία
- Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ιονίου: Καλύπτει περίπου 18.000 km², συμπεριλαμβάνοντας θαλάσσιες περιοχές με σημαντική βιοποικιλότητα, όπως περιοχές αναπαραγωγής για δελφίνια και θαλάσσιες χελώνες.
- Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Νοτίου Αιγαίου: Με έκταση περίπου 9.500 km², περιλαμβάνει τις Νότιες Κυκλάδες και περιοχές με σπάνια θαλάσσια οικοσυστήματα.
Στόχος: 30% προστασία των θαλασσών μέχρι το 2030
Η Ελλάδα δεσμεύεται να προστατεύσει το 30% των χωρικών της υδάτων έως το 2030 – στόχος που, όπως διαβεβαίωσε ο πρωθυπουργός, θα επιτευχθεί νωρίτερα.
Τα νέα θαλάσσια πάρκα περιλαμβάνουν:
- Απαγόρευση της μηχανότρατας και άλλων καταστροφικών μορφών αλιείας.
- Συστήματα επιτήρησης υψηλής τεχνολογίας, με χρήση drones, δορυφορικών εργαλείων και ελέγχου από ξηρά και θάλασσα.
- Συνεργασία με ΜΚΟ και πανεπιστήμια για τη μελέτη, διαχείριση και φύλαξη των περιοχών.
Η εξαγγελία έγινε λίγες εβδομάδες μετά τη Διάσκεψη του ΟΗΕ για τους Ωκεανούς, στη Νίκαια, όπου η Ελλάδα δεσμεύτηκε να αναλάβει πρωταγωνιστικό ρόλο στην προστασία των θαλασσών της Μεσογείου.
Παράλληλα, η πρωτοβουλία ενισχύει εμμέσως και τη γεωπολιτική θέση της χώρας, καθώς εμπεδώνει κυριαρχικά δικαιώματα μέσω της περιβαλλοντικής διαχείρισης σε περιοχές όπου έχουν εκδηλωθεί διεκδικήσεις (π.χ. Λιβύη – Τουρκία).
Χρονοδιάγραμμα εφαρμογής
- Η δημόσια διαβούλευση για τις περιβαλλοντικές μελέτες και τα όρια των πάρκων ξεκινά άμεσα και διαρκεί έως τις 22 Σεπτεμβρίου 2025.
- Μέχρι το φθινόπωρο θα κατατεθούν Προεδρικά Διατάγματα για την επίσημη θεσμοθέτηση.
- Η λειτουργία των πάρκων αναμένεται να ξεκινήσει το 2026, με πλήρη εφαρμογή των περιορισμών και της παρακολούθησης.
Τι σημαίνει για αλιείς, τουρίστες και τοπικές κοινωνίες
Η δημιουργία των πάρκων φέρνει αλλαγές:
- Νέες δυνατότητες οικοτουρισμού και πιστοποίησης βιώσιμου τουριστικού προϊόντος.
- Προστασία θαλάσσιας ζωής, όπως φώκιες, δελφίνια, κοραλλιογενείς ύφαλοι.
- Προσαρμογή επαγγελματικής αλιείας, με μεταφορά δραστηριότητας εκτός ζωνών αυστηρής προστασίας.
- Στήριξη στις τοπικές κοινωνίες, με νέες χρηματοδοτήσεις και έργα.
Συμπέρασμα
Η Ελλάδα εισέρχεται σε μια νέα εποχή θαλάσσιας πολιτικής, που δεν αντιμετωπίζει τη θάλασσα μόνο ως τουριστικό ή ενεργειακό πεδίο, αλλά και ως οικοσύστημα ζωτικής σημασίας για το μέλλον του πλανήτη.
Τα δύο νέα εθνικά πάρκα είναι μια ιστορική επένδυση στη φύση, στη γνώση, και στην ειρήνη με το περιβάλλον μας.