Στο Μόναχο δεν ακούστηκε απλώς μια σκληρή διατύπωση. Ακούστηκε μια παραδοχή εποχής.
Ο Γερμανός καγκελάριος Friedrich Merz μίλησε για «βαθύ ρήγμα» ανάμεσα στη Γηραιά Ηπειρο και τις Ηνωμένες Πολιτείες, περιγράφοντας μια διατλαντική σχέση που δεν στηρίζεται πλέον στην αυτονόητη εμπιστοσύνη της μεταπολεμικής περιόδου.
Από την άλλη πλευρά, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Marco Rubio σημείωσε ότι «ο παλιός κόσμος τελείωσε», επιχειρώντας να αποτυπώσει τη μετάβαση σε μια νέα γεωπολιτική φάση.
Η φετινή Munich Security Conference δεν λειτούργησε ως τελετουργική επιβεβαίωση της δυτικής ενότητας.
Αντιθέτως, κατέγραψε μια μετατόπιση ισχύος και προσδοκιών σε έναν κόσμο που παύει να είναι μονοκεντρικός.
Η εικόνα που διαμορφώθηκε συνοψίζεται πλέον σε πέντε άξονες:
• Η Ευρώπη δεν θεωρεί δεδομένη την αμερικανική «ομπρέλα». Η στρατηγική αυτονομία από σύνθημα μετατρέπεται σε σχέδιο.
• Οι ΗΠΑ ζητούν σαφέστερη κατανομή βαρών. Η διατλαντική σχέση καλείται να επαναοριστεί σε πιο ισότιμη βάση.
• Η Ασία ανεβαίνει ως κέντρο βάρους. Ο Ινδο-Ειρηνικός καθορίζει όλο και περισσότερο τις αμερικανικές προτεραιότητες.
• Η Κίνα και η Ρωσία παρακολουθούν τις ρωγμές, ερμηνεύοντας τη δυτική αμφιθυμία ως μετάβαση σε πολυπολικό σύστημα.
• Η Ινδία αναδεικνύεται σε ρυθμιστικό παράγοντα.
Η παρουσία και το βάρος της Ινδιας στο παγκόσμιο σύστημα είναι ίσως η πιο χαρακτηριστική ένδειξη της νέας εποχής. Το Νέο Δελχί δεν τοποθετείται πλέον αποκλειστικά σε «δυτικά» ή ανατολικά στρατόπεδα. Αντιθέτως, ακολουθεί στρατηγική πολυευθυγράμμισης: συνεργάζεται με τις ΗΠΑ στον Ινδο-Ειρηνικό, διατηρεί οικονομικούς δεσμούς με τη Ρωσία και αναπτύσσει εμπορικές γέφυρες με την Ευρώπη.
Η Ινδία δεν λειτουργεί ως δορυφόρος κανενός μπλοκ. Λειτουργεί ως αυτόνομος πόλος. Αυτό ακριβώς αλλάζει το γεωπολιτικό παιχνίδι:
Η Ευρώπη δεν αναμετράται μόνο με την Αμερικανική ισχύ ή την Κινεζική πρόκληση, αλλά και με μια ανερχόμενη δημοκρατική υπερδύναμη που επιλέγει ευέλικτες συμμαχίες.
Σε αυτό το πλαίσιο, το ρήγμα που περιέγραψε ο Μερτς αποκτά ευρύτερη διάσταση.
Δεν είναι απλώς ευρωαμερικανικό. Είναι συστημικό.
Η μεταπολεμική αρχιτεκτονική βασιζόταν σε έναν κεντρικό άξονα: Ουάσιγκτον–Βρυξέλλες.
Σήμερα, ο άξονας αυτός παραμένει σημαντικός, αλλά δεν είναι πλέον αποκλειστικός.
Η Ευρώπη καλείται να αποφασίσει αν θα επενδύσει σε πραγματική αμυντική και τεχνολογική ισχύ ή αν θα παραμείνει στρατηγικά εξαρτημένη.
Οι ΗΠΑ καλούνται να διαχειριστούν την άνοδο της Κίνας χωρίς να αποξενώσουν τους Ευρωπαίους συμμάχους.
Η Ρωσία επιδιώκει να εκμεταλλευτεί τις ρωγμές. Η Κίνα προωθεί τη δική της αφήγηση περί «παρακμής της Δύσης». Και η Ινδία διεκδικεί ρόλο ρυθμιστή.
Το ζήτημα δεν είναι αν η διατλαντική σχέση θα επιβιώσει. Το ερώτημα είναι σε ποιον παγκόσμιο χάρτη θα επιβιώσει.
Το Μόναχο του 2026 ίσως καταγραφεί ως η στιγμή που η Δύση συνειδητοποίησε ότι δεν βρίσκεται πια στο κέντρο ενός μονοπολικού κόσμου.
Βρίσκεται σε έναν κόσμο πολλών κέντρων — και σε αυτόν τον κόσμο, η ισχύς δεν κληρονομείται. Επαναδιαπραγματεύεται
Περιληπτικά τι γράφουν τα ξένα πρακτορεία και μεγάλα διεθνή μέσα για τις δηλώσεις του Friedrich Merz και τις σχέσεις Ευρώπης – ΗΠΑ στη 62η Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου,
The Guardian
Στην The Guardian αναφέρεται ότι ο Γερμανός καγκελάριος δήλωσε πως οι ΗΠΑ δεν είναι πλέον “αρκετά ισχυρές να δρουν μόνες τους” διεθνώς και ότι η παλιά διεθνής τάξη “δεν υπάρχει πλέον σε αυτή τη μορφή”, σηματοδοτώντας ρήξη στη διατλαντική σχέση.
TIME
Το Time.com τονίζει ότι ο Merz μίλησε για ένα “βαθύ ρήγμα” ανάμεσα στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ, επισημαίνοντας πως οι ΗΠΑ “δεν θα είναι αρκετά ισχυρές να δρουν μόνες τους” και κάλεσε σε αναζωογόνηση της εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο πλευρών.
https://time.com/7378512/united-states-europe-divide-warning-merz-trump-rubio/
Reuters
Το Reuters μεταδίδει τη δήλωση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών, Marco Rubio, ο οποίος μίλησε για την ενότητα ΗΠΑ – Ευρώπης και την ανάγκη συμμαχίας, παρά τις εντάσεις, τονίζοντας ιστορικούς και πολιτιστικούς δεσμούς μεταξύ των δύο πλευρών.
Le Monde / International
Σύμφωνα με Le Monde, ενώ ο Rubio τόνισε ένα “νέο δυτικό αιώνα” και την ανάγκη ανανεωμένης συμμαχίας, ευρωπαϊκοί ηγέτες όπως ο Merz και ο Macron υπογράμμισαν ότι η Ευρώπη πρέπει να ενισχύσει την στρατηγική και αμυντική της θέση παράλληλα με τη συνεργασία με τις ΗΠΑ.
Associated Press (AP News)
Το AP επισημαίνει ότι Ευρωπαίοι ηγέτες, με αιχμή τον Μερτς, μιλούν πλέον ανοιχτά για κρίση εμπιστοσύνης στη διατλαντική σχέση, τονίζοντας την ανάγκη για ισχυρότερη ευρωπαϊκή άμυνα, χωρίς όμως να εγκαταλείπεται η συμμαχία με τις ΗΠΑ. Το πρακτορείο περιγράφει το κλίμα στο Μόναχο ως «δοκιμασία ενότητας» της Δύσης.
https://apnews.com/article/ed14276dfe3b957490521deee3d78414
The New York Times
Οι NYT αναφέρονται στη «μεταβατική περίοδο της δυτικής συμμαχίας», επισημαίνοντας ότι η ρητορική περί «τέλους του παλιού κόσμου» αντανακλά βαθύτερη μετατόπιση της αμερικανικής στρατηγικής προς την Ασία και αυξανόμενη ευρωπαϊκή ανησυχία για την αξιοπιστία της αμερικανικής ηγεσίας.
https://www.nytimes.com/2026/02/14/world/europe/munich-security-conference-europe-us.html
Xinhua (Κίνα)
Η Xinhua παρουσιάζει τις δηλώσεις Μερτς ως ένδειξη ότι η δυτική ενότητα δοκιμάζεται, υπογραμμίζοντας πως η διεθνής τάξη μεταβαίνει σε πολυπολικό σύστημα, όπου η Ευρώπη επιχειρεί να επαναπροσδιορίσει τον ρόλο της ανεξάρτητα από τις ΗΠΑ.
https://english.news.cn/20260214/munich-europe-us-divide.htm
TASS (Ρωσία)
Η TASS εστιάζει στο «βαθύ ρήγμα» που περιέγραψε ο Μερτς, παρουσιάζοντας το ως επιβεβαίωση ότι η διατλαντική συνοχή αμφισβητείται σοβαρά. Το ρωσικό πρακτορείο τονίζει ότι η Ευρώπη συζητά πλέον ανοιχτά την ανάγκη για μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία.
https://tass.com/world/munich-security-conference-europe-us-divide-2026
.