Η ελληνική αγορά πληρωμών μπαίνει σε νέα φάση. Το σύστημα άμεσων μεταφορών χρημάτων IRIS ενισχύεται ουσιαστικά, με διπλασιασμό των ορίων συναλλαγών και φιλοδοξία να μετατραπεί σε καθημερινό εργαλείο πληρωμής.
Την ίδια στιγμή, όμως, η εικόνα στους δρόμους και στα καταστήματα εστίασης παραμένει αντιφατική: η χρήση του IRIS στα μικρά ποσά είναι ακόμη ελάχιστη, παρά τα εμφανή πλεονεκτήματά του.
Τι αλλάζει στα όρια
Η αναβάθμιση των ορίων δίνει πραγματική ανάσα σε πολίτες και επαγγελματίες:
• Έως 1.000 ευρώ ημερησίως για μεταφορές χρημάτων από ιδιώτη σε ιδιώτη.
• Έως 1.000 ευρώ ημερησίως για πληρωμές προς ελεύθερους επαγγελματίες και ατομικές επιχειρήσεις.
• Διευρυμένα μηνιαία περιθώρια, που καθιστούν το IRIS χρήσιμο όχι μόνο για «χαρτζιλίκια», αλλά και για σοβαρές καθημερινές συναλλαγές.
Στην πράξη, το IRIS επιχειρεί να περάσει από τον ρόλο του «εύκολου εμβάσματος» σε εκείνον της πλήρους μεθόδου πληρωμής, χωρίς κάρτα και χωρίς POS.
Πώς λειτουργεί.Γιατί θεωρείται ελκυστικό
Η διαδικασία είναι απλή και άμεση:
ο καταναλωτής ανοίγει το mobile banking, σαρώνει QR code ή επιλέγει αριθμό κινητού και η πληρωμή ολοκληρώνεται σε πραγματικό χρόνο, χωρίς προμήθειες καρτών και χωρίς καθυστερήσεις εκκαθάρισης.
Για τις επιχειρήσεις, το IRIS:
• μειώνει το κόστος συναλλαγών,
• περιορίζει την εξάρτηση από POS και τραπεζικές χρεώσεις,
• καταγράφει αυτόματα τις πληρωμές.
Στα χαρτιά, πρόκειται για ένα ισχυρό εργαλείο εκσυγχρονισμού της αγοράς.
Η πραγματικότητα στην εστίαση
Παρά τα παραπάνω, η εικόνα στην καθημερινότητα είναι διαφορετική.
Σε καφέ, ταβέρνες και μικρά καταστήματα εστίασης, το IRIS σπανίως ζητείται από τον πελάτη και ακόμη πιο σπάνια προτείνεται από τον επαγγελματία.
Οι λόγοι είναι συγκεκριμένοι:
• Συνήθεια: η κάρτα παραμένει «αυτόματη κίνηση».
• Μικρά ποσά: για έναν καφέ ή ένα σάντουιτς, πολλοί θεωρούν το IRIS περιττό βήμα.
• Έλλειψη ενημέρωσης: αρκετοί πελάτες αγνοούν ότι μπορούν να πληρώσουν με αυτόν τον τρόπο.
Το αποτέλεσμα είναι ένα ψηφιακό εργαλείο που υπάρχει, λειτουργεί άψογα, αλλά δεν έχει ακόμη περάσει στη συνείδηση της καθημερινής κατανάλωσης.
Η άλλη όψη των πληρωμών: Κόστος και πίεση στους μικρούς
Πίσω από τη βιτρίνα της «άνεσης» των καρτών, οι μικρές επιχειρήσεις πληρώνουν έναν αθόρυβο αλλά μόνιμο φόρο: προμήθειες ανά συναλλαγή, πάγια για POS, καθυστερήσεις εκκαθάρισης και πλήρη εξάρτηση από τραπεζικά συστήματα που δεν σχεδιάστηκαν για τον μικρό επαγγελματία.
Σε καφέ και ταβέρνες, όπου το περιθώριο κέρδους μετριέται σε λεπτά του ευρώ, κάθε πληρωμή με κάρτα ροκανίζει το εισόδημα πριν καν φτάσει στο ταμείο. Κι όμως, ένα εργαλείο όπως το IRIS χωρίς προμήθειες καρτών και με άμεση πίστωση παραμένει υποχρησιμοποιημένο. Το κόστος, τελικά, μετακυλίεται στους πιο αδύναμους κρίκους της αγορά στους μικρούς επαγγελματίες που καλούνται να απορροφήσουν χρεώσεις και καθυστερήσεις, την ώρα που ο «ψηφιακός εκσυγχρονισμός» μένει συχνά σύνθημα χωρίς ουσιαστική στήριξη.
Μεγάλη υπόσχεση, ανοιχτό στοίχημα
Ο διπλασιασμός των ορίων δείχνει καθαρά τη βούληση να αναβαθμιστεί ο ρόλος του IRIS στην ελληνική οικονομία. Το κρίσιμο ερώτημα, όμως, παραμένει:
θα αλλάξει η συμπεριφορά των καταναλωτών ή θα μείνει ένα χρήσιμο αλλά δευτερεύον εργαλείο;
Αν το IRIS καταφέρει να περάσει από τις μεταφορές φίλων και λογαριασμών στο τραπέζι του καφέ και στο ταμείο της γειτονιάς, τότε πράγματι θα μιλάμε για νέα εποχή στις συναλλαγές.
Μέχρι τότε, η τεχνολογία προχωρά αλλά η καθημερινότητα ακολουθεί πιο αργά.